İmplant herkese uygulanabilir mi?

İmplant herkese uygulanabilir mi?

İmplant her durumda uygulanamaz; uygunluk kişiye göre değerlendirilir. Bir derlemeye (Diz, Scully ve Sanz, 2013) göre implant için mutlak engel oluşturan tıbbi durum çok azdır, ancak bazı hastalıklar başarısızlık ya da komplikasyon riskini artırabilir. Aynı derlemeye göre hastalığın ne kadar kontrol altında olduğu, hastalığın türünden çok daha önemli olabilir; bu yüzden implanttan önce hastalığın kişiye göre kontrol altına alınması gerekir.

Uygunluk muayene, sağlık öyküsü ve görüntülemeyle değerlendirilir. Avrupa Osseointegrasyon Derneği’nin (EAO) kılavuzuna göre görüntüleme, implant tedavisine uygun hastanın seçilmesinin temel bir parçasıdır.

Yaş implant için engel mi?

Çene gelişimi süren çocuk ve gençlerde implant genellikle ertelenir. Bir sistematik derlemeye (Elagib ve ark., 2023) göre gelişmekte olan çeneye yerleştirilen implantın konumu büyümeyle birlikte değişebilir. Bu nedenle büyüme tamamlanana kadar implant dışı, daha tutucu seçeneklerin kullanılması yaygındır ve önerilir.

İleri yaş tek başına engel sayılmaz. 65 yaş ve üzerindeki kişilerle yapılan çalışmaları inceleyen bir sistematik derlemeye (Srinivasan ve ark., 2017) göre yaş, tek başına implant tedavisini sınırlayan bir etken olmamalıdır. Bu durumda da genel sağlık durumu ayrıca değerlendirilir.

Kemik ve diş eti yeterli değilse implant yapılabilir mi?

Kırklareli Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi’nin bilgilendirme metnine göre implant yapılabilmesi için çene kemiğinin yeterli yapıda ve diş etlerinin sağlıklı olması gerekir.

• Kemik yetersizse: Süleyman Demirel Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi’nin onam formuna göre kemik grefti (eksik kemiği tamamlamak için yerleştirilen kemik ya da kemik benzeri malzeme) ve bazı ek cerrahi işlemler gerekebilir. Bu işlemler tedavi süresini uzatabilir.
• Diş eti hastalığı varsa: Aynı formda implant cerrahisinden önce diş eti (periodontal) tedavilerinin bitmiş ve ağız bakımının iyi olması gerektiği belirtilir.

Diyabet ve diğer genel hastalıklar implantı etkiler mi?

Diyabet implantı tek başına engellemez, ancak değerlendirme gerektirir. Bir sistematik derlemede (Chrcanovic ve ark., 2014) diyabetli ve diyabetsiz kişiler arasında implant kaybı açısından anlamlı fark bulunmamış, implant çevresindeki kemik kaybı ise diyabetlilerde biraz daha fazla bulunmuştur. Yazarlar, sonuçların çalışmalardaki kontrol edilemeyen etkenler nedeniyle dikkatle yorumlanması gerektiğini belirtir.

Süleyman Demirel Üniversitesi’nin onam formunda tedavinin sonucunu olumsuz etkileyebilecek etkenler şöyle sayılır:

• diyabet,
• aşırı alkol tüketimi,
• bazı ruhsal bozukluklar,
• kan hastalıkları ve bağışıklık sistemi bozuklukları,
• kortizon kullanımı.

Bu durumlardan biri varsa diş hekimi, sizi izleyen hekimin görüşünü isteyebilir.

Sigara içenlere implant yapılabilir mi?

Sigara içenlerde de implant uygulanabilir, ancak riskler artar. Bir sistematik derleme ve meta-analize (Chrcanovic ve ark., 2015) göre sigara içenlere yerleştirilen implantlarda implant kaybı, ameliyat sonrası enfeksiyon riski ve implant çevresindeki kemik kaybı anlamlı olarak etkilenmiştir. Yazarlar sigaranın iyileşmeyi ve tedavinin sonucunu olumsuz etkileyebileceğini belirtir; sonuçların da dikkatle yorumlanması gerektiğini ekler.

Kemik erimesi ilacı kullananlara implant yapılabilir mi?

Bu sorunun cevabı ilacın türüne, dozuna ve hangi hastalık için kullanıldığına bağlıdır. Bifosfonatlar gibi kemik yıkımını azaltan (antirezorptif) ilaçlar, çenede “ilaca bağlı osteonekroz” (kemik dokusunun ölmesi) adı verilen bir durumla ilişkilidir. Amerikan Ağız ve Çene-Yüz Cerrahları Derneği (AAOMS), eskiden bifosfonata bağlı osteonekroz olarak anılan bu durum için 2022’de güncellenmiş bir tutum belgesi yayımlamıştır.

İleri yaş ve genel hastalıklarla ilgili bir sistematik derlemeye (Schimmel ve ark., 2018) göre:

• Kanserin kemiğe yayılması (metastaz) nedeniyle bu ilaçları yüksek dozda kullananlarda implant ameliyatı sonrası komplikasyon riski yüksektir.
• Kemik erimesi (osteoporoz) tedavisi için düşük dozda kullananlarda implantların ağızda kalma oranının yüksek olduğu bildirilmiştir.

Bu ilaçları kullanıyorsanız ya da daha önce kullandıysanız ilacın adını ve ne kadar süre kullandığınızı diş hekiminize söyleyin. İlacınızı, ilacı yazan hekiminize danışmadan bırakmayın.

Baş ve boyun bölgesine ışın tedavisi alanlarda durum nedir?

Baş ve boyun bölgesine ışın (radyasyon) tedavisi almış olmak implantın sonucunu olumsuz etkileyebilir. Bir meta-analize (Chrcanovic ve ark., 2016) göre ışın tedavisi implantların ağızda kalmasını olumsuz etkilemektedir; daha yüksek dozda ışın alanlarda implantların ağızda kalma oranı daha düşük olma eğilimi göstermiştir. Yazarlar sonuçların dikkatle yorumlanması gerektiğini belirtir. Schimmel ve arkadaşlarının derlemesi de kanser hastalarında implantların ağızda kalmasının özellikle ışın tedavisinden olumsuz etkilendiğini bildirir.

Ne zaman diş hekimine başvurmalı?

Eksik dişleriniz için implant düşünüyorsanız diş hekiminize başvurabilirsiniz. Muayenede genel sağlık durumunuzu, kullandığınız bütün ilaçları ve sigara kullanımınızı söyleyin. İmplantın size uygun olup olmadığı, muayene ve gerekli incelemelerden sonra belirlenir.